Webmaidens Grimoire

Ik heb het eerder al eens gehad over geel nagelkruid, dat met zijn gele bloemetjes even spectaculair de zomer inluidt als het Sint-Janskruid dat we allemaal kennen. Als je aan een heks vraagt naar Sint-Janskruid, dan zal die instemmend knikken en meteen van wal steken. Heb je het over geel nagelkruid, dan zie je al snel de wenkbrauwen vragend naar omhoog gaan, tenzij je een herborist voor je hebt staan. Nochtans is het kruid even wijdverspreid als het Sint-Janskruid en was het in vervlogen tijden een plant die graag gezien was en in iedere kruidentuin stond. Dat komt omdat hij beschouwd werd als een panacea, een plant waar je zowat alles mee kon oplossen. Wij zijn echter meer geïnteresseerd in zijn magische toepassingen. Hij is samen met Sint-Janskruid en Bijvoet één van onze inheemse beschermingskruiden. Het is dus een typisch heksenkruid! De gekendste (nu ja) toepassing van die anti-kwaadaardige eigenschappen is Malefiz-poeder. Dat is bij ons helemaal niet meer gekend maar in Dui...

In tegenstelling tot veel van mijn collega’s die van de lockdown gebruik heben gemaakt om te tuinieren en nu een supernette getrimde groene grasmat hebbe, heb ik mijn kleine stadstuintje gewoon losgelaten nadat ik begin april ergens het gras eens had afgereden. Het resultaat is een explosie van groen, geel en paars. Midzomer is de periode waarin alles in bloei lijkt te staan. Wat anderen onkruid noemen, vind ik soms van een wondermooie schoonheid. De koolwitjes en de hommels lijken het met me eens te zijn.  Het is dus de periode bij uitstek om rond kruiden te werken, één van de traditionele “crafts” van de hekserij. Yza is niet alleen een gediplomeerde herboriste die kruiden gebruikt in haar (magische) praktijk, ze heeft ook een spirituele tuin aangelegd in de anderwereld, waar ze regelmatig naartoe gaat als ze inspiratie of hulp nodig heeft. Die kruidentuin wilde ze met ons delen, als een afscheidscadeautje, want ze heeft het de laatste tijd zo druk met het schrijven van haar boek...

In de moderne hekserij is het jaar netjes verdeeld in vier seizoenen, maar in tijden waarop de mensen juist met die seizoenen moesten leven, was dat niet het geval. In die tijd werd maar in twee seizoenen gedacht: winter en zomer. Dat waren de ijkpunten in een hard leven dat afhankelijk was van wat moeder natuur te bieden had. De start van de zomer en de winter waren dan ook de belangrijkste feesten. Als wij denken aan Scandinavië vandaag, dan is de kans groot dat we ook denken aan Midzomer, dat tegenwoordig één van de gekendste feesten is, een feest waarop met volle teugen de zomer wordt gevierd. Met midzomer vieren wij het begin van de zomer maar, zoals de naam al aangeeft, was dat in vroeger dagen niet het geval. De start van de zomer werd gevierd in de lente, als het gras weer begon te groeien en de dagen terug langer werden. Dat feest waarop de eerste dag van de zomer werd gevierd is Sommersblot. Het is één van de drie noordse jaarfeesten waarop iedereen samenkwam om te vieren e...

Als je een ritueel organiseert of specifiek magisch werk doet, gooi je als heks alles in de strijd om extra kracht te geven aan waar je mee bezig bent: kleuren, planeten, goden en godinnen, enz. … Er bestaan tig correspondentietabellen die je hierbij kunnen helpen. Eén van die dingen die soms wel eens worden vergeten zijn kruiden. Kruiden horen bij volksmagie zoals erwtjes bij worteltjes. Volksmagie maakt gebruik van – letterlijk – huis-, tuin- en keukeningrediënten die iedereen gemakkelijk kan vinden. Kijk maar eens in je keukenkastjes: zout, azijn, kruiden, stukjes gekleurde wol, enz. … Het is echter niet omdat die ingrediënten zo gewoon zijn dat ze daarom minder krachtig zouden zijn. Met kruiden kan je veel kanten op. Ze worden op verschillende  manieren gebruikt en voor verschillende doeleinden. Voor specifieke doelen worden specifieke ingrediënten gebruikt en dat geldt ook voor kruiden. Veel van wat een heks doet is spiritwerk: we roepen de hulp in van spirits van allerlei...

Het was maar een klein artikeltje in de lokale pagina’s van De Standaard: “Extreem giftige plant duikt op in schorren langs Rupel”.  Mijn nieuwsgierigheid was meteen geprikkeld. Die extreem giftige planten maken immers meestal deel uit van de zogenaamde heksenkruiden. Foto: Natuurpunt/Annelies Jacobs . De plant in kwestie is de Dodemansvingers (Oenanthe Crocata), een neefje van de Gevlekte Scheerling (Conium maculatum) en de Waterscheerling (Cicuta virosa), allebei ook verschrikkelijk giftig. Zijn lugubere naam heeft hij alvast niet gestolen want hij is één van de giftigste planten die er zijn. Die naam komt van zijn wortels, langwerpige knollen die wel iets weg hebben van vingers. Die knolletjes worden soms verward met de knollen van de peterseliewortel of pastinaak. Die opeten is geen goed idee: .in de knolletjes zit het meeste gif. Foto: Natuurpunt/Erik Molenaar Dodemansvingers laat zich zonder problemen aanraken, maar je moet heel erg goed opletten dat je hem niet...

De zomer is de periode met uitstek voor het oogsten van kruiden voor diverse toepassingen zoals kruidenamuletten en droomkussens. Eén van de meest tot de verbeelding sprekende toepassingen van kruiden is echter de beruchte “heksenzalf” of vliegzalf. Die zalf werd volgens de verslagen van de heksenprocessen gebruikt door heksen om naar de heksensabbats te kunnen vliegen. Ze smeerden de zalf onder hun oksels of in hun liezen of op hun bezemsteel en hupakee, daar gingen ze. Natuurlijk was het niet zo simpel :-) Heksenzalf was geen verzinsel. Er bestond wel degelijk een kruidenzalf die door haar halucinogene werking de indruk gaf “te vliegen”. Het recept van de zalf was geheim maar het was terug te vinden in het “Buch für allen verboten Kunst” van de Duitse dokter Johannes Hartlieb uit 1456. Dat is meteen ook de oudste vermelding van de zalf. De vertaling komt van Abe van der Veen. ‘Voor zulke reizen gebruiken mannen en vrouwen, de Unhulden (nachtgeesten), een zalf genaamd ‘unguentum...

Het begon met een paar grote bladeren die tegen omlijsting van de grote schuifdeur naar de tuin begonnen te groeien. Niet bepaald de zonnigste plek in de tuin en ook niet de plek waar iets anders wil komen groeien behalve paardenbloemen en woekerende bosaardbeien. En toen kwam daar plots een grote kaars uitgegroeid die met zijn vele roze klokjes verleidelijk staat te pronken naar de hommels die af en toe ons stadstuintje aandoen. We hebben dus Digitalis in onze tuin, beter gekend als vingerhoedskruid. Vingerhoedskruid is een prachtige plant, maar hij is ook verschrikkelijk giftig. Een dodelijke schoonheid, één van de giftigste planten die we in onze streken kennen! Hij is zelfs zodanig giftig dat tuiniers aanraden om handschoenen te dragen als je hem moet aanraken en ervoor te zorgen dat je geen open wondjes hebt die in aanraking kunnen komen met de plant. Kinderen hou je ook best ver weg van de plant want je kan er hartritmestoornissen van krijgen, van gaan overgeven en er zelf...